PVSC cảnh báo sai lầm khi sử dụng thuốc diệt muỗi tại nhà

Muỗi là tác nhân trung gian truyền nhiều bệnh nguy hiểm như sốt xuất huyết, Zika, viêm não Nhật Bản… Do tâm lý lo sợ dịch bệnh, không ít gia đình tự mua thuốc diệt muỗi về phun tại nhà. Tuy nhiên, theo ghi nhận thực tế từ PVSC, hơn 70% các ca xử lý muỗi không đạt hiệu quả xuất phát từ việc sử dụng thuốc sai cách, sai kỹ thuật và thiếu kiến thức an toàn hóa chất.

Việc này không chỉ khiến muỗi không được kiểm soát triệt để mà còn tiềm ẩn nguy cơ:

• Ảnh hưởng hệ hô hấp, thần kinh
• Gây ngộ độc cấp tính hoặc mãn tính
• Tạo hiện tượng muỗi kháng thuốc
• Ô nhiễm môi trường sống trong gia đình

Dưới đây là những sai lầm phổ biến khi dùng thuốc diệt muỗi tại nhà mà PVSC khuyến cáo người dân cần tránh.

1. Nhận thức sai: “Thuốc diệt muỗi càng mạnh càng hiệu quả”

Nhiều người cho rằng: Thuốc càng nặng mùi, càng độc thì muỗi chết càng nhanh. Đây là quan niệm cực kỳ nguy hiểm.

Hậu quả:

• Dư lượng hóa chất tồn lưu trong không khí và bề mặt đồ dùng (bàn ghế, chăn ga, đồ chơi trẻ em).
• Có thể gây:
  • Đau đầu, chóng mặt
  • Kích ứng da, mắt
  • Viêm đường hô hấp
  • Ngộ độc hóa chất nếu tiếp xúc lâu dài

Nguyên nhân cốt lõi:

• Không phân biệt thuốc dùng trong y tế dự phòng với thuốc nông nghiệp
• Không hiểu về hoạt chất và nồng độ an toàn trong không gian kín

Nguyên tắc đúng: Thuốc diệt muỗi phải được lựa chọn dựa trên:

• Hoạt chất được phép sử dụng trong gia đình
• Liều lượng chuẩn
• Không mùi hoặc mùi nhẹ, phân hủy nhanh trong môi trường

2. Phun thuốc khi trong nhà vẫn có người, trẻ nhỏ và thú cưng

Xem thêm: Thuốc diệt muỗi và những điều cần biết trước khi sử dụng

Đây là sai lầm phổ biến nhất và nguy hiểm nhất.

Nguy cơ tiềm ẩn:

• Hơi thuốc có thể xâm nhập qua:
  • Đường hô hấp
  • Da
  • Mắt
• Trẻ em và thú nuôi có:
  • Khả năng đào thải độc tố kém hơn người lớn
  • Dễ bị ngộ độc tích lũy

Biểu hiện thường gặp:

• Buồn nôn
• Ho khan
• Cay mắt
• Khó thở
• Mệt mỏi kéo dài

Khuyến nghị kỹ thuật:

• Di chuyển toàn bộ người và vật nuôi ra khỏi khu vực phun
• Đóng kín phòng trong thời gian thuốc tác dụng
• Chỉ quay lại khi đã:
  • Thông gió đầy đủ
  • Đúng thời gian an toàn ghi trên nhãn thuốc

3. Chỉ diệt muỗi trưởng thành, bỏ qua lăng quăng (bọ gậy)

Xem thêm: Vì sao phun thuốc diệt muỗi nhưng muỗi vẫn nhiều

Nhiều gia đình chỉ tập trung phun thuốc khi thấy muỗi bay mà không xử lý nguồn sinh sản.

Thực tế khoa học:

• 80% quần thể muỗi tồn tại dưới dạng:
  • Trứng
  • Lăng quăng
  • Nhộng
• Chu kỳ sinh sản chỉ từ 7–10 ngày

Nếu không xử lý:

• Chậu cây cảnh
• Bể nước
• Máng xối
• Ly, lon, khay đọng nước

Muỗi sẽ tái phát nhanh chỉ sau vài ngày dù vừa phun thuốc.

Giải pháp đúng:

Áp dụng nguyên tắc IPM – Quản lý dịch hại tổng hợp:

• Diệt lăng quăng bằng hóa chất chuyên dụng hoặc biện pháp sinh học
• Loại bỏ nước đọng
• Kết hợp phun muỗi trưởng thành đúng kỹ thuật
• Vệ sinh môi trường định kỳ

4. Tự ý pha trộn nhiều loại thuốc với nhau

Nhiều người có thói quen:

• Trộn 2–3 loại thuốc để “tăng hiệu quả”
• Không đọc kỹ nhãn hướng dẫn

Hệ quả:

• Phản ứng hóa học giữa các hoạt chất
• Sinh ra khí độc hoặc hợp chất nguy hiểm
• Mất tác dụng diệt muỗi nhưng lại tăng độc tính cho con người

Nguyên tắc chuyên môn:
Mỗi loại thuốc chỉ được dùng:

• Đúng hoạt chất
• Đúng nồng độ
• Đúng mục đích (diệt muỗi hay diệt lăng quăng)

5. Sử dụng thuốc trôi nổi, không rõ nguồn gốc

Trên thị trường hiện nay tồn tại nhiều loại:

• Thuốc xách tay
• Không nhãn mác
• Không có hướng dẫn sử dụng tiếng Việt
• Không được kiểm định

Nguy cơ:

• Chứa hoạt chất cấm
• Độc tính cao
• Không có hướng dẫn xử lý khi xảy ra ngộ độc

Giải pháp an toàn:
Chỉ sử dụng thuốc:

• Có đăng ký lưu hành
• Có hướng dẫn kỹ thuật rõ ràng
• Được tư vấn bởi đơn vị chuyên môn

6. Phun sai kỹ thuật và sai thời điểm

Các lỗi kỹ thuật thường gặp:

• Phun giữa phòng, bỏ quên góc tối
• Không phun gầm giường, rèm cửa, khe tủ
• Phun lúc nắng gắt khiến thuốc bay hơi nhanh

Kỹ thuật đúng:

• Phun vào nơi muỗi trú ẩn
• Thời điểm phù hợp: sáng sớm hoặc chiều tối
• Phun theo nguyên tắc từ trong ra ngoài, từ thấp lên cao

Khuyến nghị chuyên môn từ PVSC

Để phòng muỗi an toàn và bền vững, PVSC khuyến cáo:

• Không lạm dụng thuốc hóa học
• Ưu tiên:
  • Vệ sinh môi trường
  • Loại bỏ nơi sinh sản của muỗi
• Khi cần phun thuốc:
  • Sử dụng đúng loại thuốc
  • Đúng liều
  • Đúng kỹ thuật
• Áp dụng mô hình IPM (Integrated Pest Management):
  • Kiểm soát tổng thể
  • Giảm phụ thuộc vào hóa chất
  • An toàn cho con người và môi trường

Kết luận

Sử dụng thuốc diệt muỗi tại nhà không sai, nhưng:

• Sai cách: tăng nguy cơ bệnh tật
• Sai kỹ thuật: muỗi không hết mà người lại bị ảnh hưởng
• Sai nhận thức: tạo ra vòng luẩn quẩn tái phát muỗi liên tục

PVSC cảnh báo:
Diệt muỗi cần kiến thức kỹ thuật, không phải chỉ là xịt thuốc. Hãy lựa chọn giải pháp an toàn, khoa học, bền vững để bảo vệ sức khỏe gia đình và cộng đồng.

CÔNG TY TNHH DỊCH VỤ PESTKIL VIỆT NAM

• Hotline: 0868914386 Hoặc 0961063486
• Website: pestkil.com.vn
• Email: pestkil.vietnam@gmail.com
• Trụ sở chính: Số 98 – Nguyễn Khiêm Ích – TT Trâu Quỳ – Gia Lâm – Hà Nội
• Chi nhánh Đà Nẵng: 294 Đường 2/9, P.Hòa Cường Bắc, Q. Hải Châu, Đà Nẵng
• Chi nhánh HCM: Số 11, đường 5, KĐT Cityland Parkhill, P10, Q. Gò Vấp, TP HCM.
• Fangage: Pestkil – Dịch vụ kiểm soát côn trùng