Mối là một trong những loài côn trùng gây thiệt hại kinh tế lớn nhất cho nhà ở và công trình dân dụng. Đặc biệt tại các khu dân cư đông đúc, mối có điều kiện lý tưởng để sinh sôi , lan rộng , phá hoại âm thầm trong thời gian dài mà con người không phát hiện. Việc hiểu rõ nguyên nhân khiến mối phát triển mạnh trong khu dân cư là cơ sở quan trọng để xây dựng giải pháp phòng chống mối hiệu quả, bền vững.
1. Đặc điểm sinh học của mối
Xem thêm: Giải pháp diệt mối tận gốc…

Mối là loài:
- Sống theo bầy đàn (tổ có thể lên đến hàng trăm nghìn cá thể)
- Sinh sản mạnh (mối chúa có thể đẻ hàng nghìn trứng mỗi ngày)
- Hoạt động ẩn dưới đất, trong tường, trong gỗ
Một tổ mối gồm:
- Mối chúa (sinh sản)
- Mối thợ (phá hoại gỗ, xây đường đất)
- Mối lính (bảo vệ tổ)
Chỉ cần môi trường phù hợp, một tổ nhỏ có thể phát triển thành tổ lớn trong vài tháng.
2. Độ ẩm cao trong khu dân cư
Xem thêm: Vì sao nhà mới xây vẫn bị mối tấn công…
Theo đánh giá của PVSC, hơn 70% công trình bị mối có chung đặc điểm:
- Nền đất ẩm
- Thoát nước kém
- Kết cấu kín, thiếu thông gió
Các nguồn ẩm phổ biến:
- Đất nền chưa xử lý chống ẩm
- Rò rỉ đường ống nước âm tường
- Khu vực nhà vệ sinh, bếp, ban công
- Tường tiếp giáp nhà bên cạnh
Độ ẩm cao tạo điều kiện để:
- Mối không bị mất nước
- Đường đất không bị khô vỡ
- Tổ mối phát triển ổn định và lâu dài
3. Vật liệu xây dựng và nội thất chứa cellulose, nguồn thức ăn lý tưởng cho mối

Trong khu dân cư hiện nay, lượng vật liệu có nguồn gốc từ gỗ rất lớn:
- Cửa gỗ
- Sàn gỗ
- Tủ bếp, tủ quần áo
- Ván ép, MDF, HDF
- Giấy, carton, hồ sơ lưu trữ
Tất cả đều chứa cellulose : thức ăn chính của mối.
Nếu vật liệu:
- Không xử lý chống mối
- Đặt gần nền đất
- Ở khu vực ẩm
Nguy cơ mối xâm nhập là rất cao.
4. Thi công không xử lý phòng mối từ nền móng (nguyên nhân kỹ thuật cốt lõi)
Theo kinh nghiệm triển khai hàng trăm công trình, PVSC nhận thấy: Phần lớn nhà dân dụng không được xử lý phòng mối ngay từ giai đoạn nền móng.
Các lỗi phổ biến:
- Không phun thuốc phòng mối trước khi đổ bê tông
- Không xử lý đất nền
- Không xử lý gỗ trước khi lắp đặt
- Không tạo hàng rào hóa chất ngăn mối
Hậu quả:
- Mối xâm nhập trực tiếp từ đất
- Tổ hình thành bên dưới nền nhà
- Phá hoại từ bên trong kết cấu
Khi công trình đã hoàn thiện, việc xử lý mối trở nên khó khăn và chi phí cao hơn rất nhiều.
5. Kết cấu khu dân cư san sát: điều kiện lan truyền mối nhanh chóng
Trong khu dân cư:
- Nhà liền kề nhau
- Chung nền đất
- Chung hệ thống kỹ thuật
Mối có thể lan qua:
- Khe nứt móng
- Đường ống nước
- Hộp kỹ thuật
- Tường tiếp giáp
Theo PVSC, chỉ cần: 1 nhà bị mối không xử lý triệt để, nguy cơ lây lan cho toàn khu vực lân cận.
6. Khí hậu nhiệt đới nóng ẩm: mối hoạt động quanh năm
Việt Nam có đặc điểm:
- Nhiệt độ cao
- Độ ẩm lớn
- Mưa nhiều
Khác với vùng ôn đới, mối tại Việt Nam:
- Không ngủ đông
- Sinh sản liên tục
- Hoạt động quanh năm
Đây là nguyên nhân tự nhiên khiến mối luôn duy trì quần thể lớn trong khu dân cư.
7. Thói quen sinh hoạt vô tình tạo môi trường cho mối

Qua khảo sát của PVSC, nhiều hộ gia đình có các thói quen:
- Để đồ gỗ sát nền
- Chất carton lâu ngày trong kho
- Không vệ sinh khu vực gầm cầu thang
- Không xử lý khu vực ẩm mốc
- Ít kiểm tra cửa gỗ, sàn gỗ
Những khu vực mối thường xuất hiện:
- Kho chứa đồ
- Gầm cầu thang
- Nhà vệ sinh
- Bếp
- Ban công
- Khu vực bồn nước
8. Phát hiện mối muộn do đặc tính phá hoại âm thầm
Mối:
- Ăn từ bên trong
- Không gây mùi
- Không tạo tiếng động
Dấu hiệu thường chỉ xuất hiện khi:
- Có đường đất trên tường
- Gỗ rỗng ruột
- Sàn phồng
- Cánh mối bay vào nhà
Lúc này, tổ mối đã phát triển lớn và gây thiệt hại đáng kể cho kết cấu công trình.
Giải pháp
1. Phòng mối ngay từ giai đoạn xây dựng
- Xử lý đất nền
- Phun thuốc phòng mối móng
- Xử lý gỗ trước khi lắp đặt
- Tạo hàng rào ngăn mối xâm nhập
2. Kiểm soát môi trường
- Giữ công trình khô ráo
- Khắc phục rò rỉ nước
- Tăng thông gió
- Không để gỗ tiếp xúc trực tiếp với đất
3. Kiểm tra định kỳ
- Kiểm tra kho, gầm cầu thang, trần nhà
- Quan sát dấu hiệu đường đất
- Kiểm tra cửa và sàn gỗ
4. Xử lý mối bằng phương pháp kỹ thuật chuyên môn
- Diệt tận tổ mối
- Không phun xịt bề mặt đơn lẻ
- Áp dụng quy trình kiểm soát mối tổng thể
Kết luận
Nguyên nhân khiến mối phát triển mạnh trong khu dân cư là tổng hợp của:
- Đặc tính sinh học của mối
- Độ ẩm cao
- Vật liệu chứa cellulose
- Thi công không phòng mối
- Kết cấu nhà ở san sát
- Sự chủ quan trong kiểm tra định kỳ
PVSC khuyến nghị: Phòng mối từ nền móng, kiểm soát định kỳ, xử lý đúng kỹ thuật là giải pháp bền vững và tiết kiệm chi phí nhất cho khu dân cư.
CÔNG TY TNHH DỊCH VỤ PESTKIL VIỆT NAM
- Hotline: 0868914386 Hoặc 0961063486
- Website: pestkil.com.vn
- Email: pestkil.vietnam@gmail.com
- Trụ sở chính: Số 98 – Nguyễn Khiêm Ích – TT Trâu Quỳ – Gia Lâm – Hà Nội
- Chi nhánh Đà Nẵng: 294 Đường 2/9, P.Hòa Cường Bắc, Q. Hải Châu, Đà Nẵng
- Chi nhánh HCM: Số 11, đường 5, KĐT Cityland Parkhill, P10, Q. Gò Vấp, TP HCM.
- Fangage: Pestkil – Dịch vụ kiểm soát côn trùng
